Gorąca czekolada: właściwości zdrowotne i przeciwwskazania

Napoje czekoladowe to mieszanka przygotowana z roztopionych w gorącym mleku kawałków czekolady, z dodatkiem przypraw i cukru według uznania smakoszy. Zazwyczaj do aromatyzowania napoju dodaje się cynamon i wanilinę. Aby uzyskać puszystość i gęstą pianę, przed podaniem mleczno-czekoladową mieszankę ubija się. W artykule przedstawimy czytelnikom przepisy na przygotowanie wykwintnego napoju. Jest on zaliczany do gorących napojów deserowych lub wykwintnych przysmaków.

W niektórych krajach Europy i Ameryki gorącą mieszankę czekoladową przygotowuje się z zwykłego suchego kakao na wodzie lub mleku. W Rosji gorącą czekoladą (dalej w tekście będzie używany skrót GC) nazywa się napój przygotowany z kawałków (tabliczek) czekolady rozpuszczonych w gorącym mleku. W obu przypadkach dodaje się cukier, opcjonalnie – wanilinę, cynamon i inne przyprawy. Cukier nie jest konieczny, ponieważ czekolada sama w sobie jest słodkim produktem, ale dla łasuchów to nie wystarczy.

Gorący gęsty napój czekoladowy można zamówić lub kupić w sklepie. Szczególnie popularne odmiany to:

• klasyczna czarna;
• napój z masła kakaowego (biały);
• czarny z mlekiem;
• aromatyzowany.

Trochę historii

Prarodzicem współczesnej gorącej czekolady uważa się indiański napój z rozdrobnionych ziaren kakaowca. W tamtych czasach, w Ameryce przedkolumbijskiej, uważany był za napój mądrości i dar z nieba. Znane są fakty historyczne, że jako pierwszy spróbował go hiszpański generał E. Cortez i wywiózł przepis do Europy. Poczęstowany przez wodza Azteków Montezumę II, nie mógł odmówić napoju i został zmuszony do jego spróbowania. Napój był z dodatkami wanilii i ostrej papryki. Generałowi bardzo smakował i aromat tego wyjątkowego przysmaku, i oczywiście poznał sekret jego przygotowania. Dzięki niemu przepis trafił do Europy, a następnie rozprzestrzenił się na cały świat.

W Europie XVI wieku napój z ziaren kakaowca zaczęto spożywać na gorąco, zastępując ostre przyprawy cukrem. W ten właśnie sposób pojawiła się ulubiona przez wszystkich gorąca czekolada, która stała się faworytem lokalnej arystokracji w tamtych czasach.

Przed nadejściem XIX wieku napój czekoladowy był dostępny tylko dla wybranych; przygotowywano go na wodzie z dodatkiem cukru, jeśli życzył sobie tego klient. Do przygotowania w tamtych czasach używano specjalnego naczynia w kształcie dzbanka z krótkim dzióbkiem. Przymocowana była do niego długa rączka wykonana z drewna. Pokrywka naczynia miała niewielki otwór, w którym łatwo można było umieścić przyrząd do ubijania i spieniania. Napój był dość gęsty i tłusty. Czasami na powierzchni tworzyła się tłusta błonka, którą łatwo zdejmowano łyżką. Czekoladę podawano gorącą w filiżankach ze spodkami, aby nie rozlać smacznego i drogiego napoju.

Wraz z nadejściem XIX wieku w Holandii uruchomiono produkcję proszku i masła kakaowego oddzielnie, dzieląc tym samym znany produkt na dwa składniki. Dzięki temu napój znacznie potaniał i stał się dostępny dla zwykłych obywateli.

Czym różni się gorąca czekolada od kakao

Wiele osób uważa, że gorąca czekolada i kakao to ten sam napój. Rzeczywiście, w niektórych kawiarniach i restauracjach przygotowuje się taką gorącą czekoladę, że odróżnienie jej od kakao jest praktycznie niemożliwe. Takie lokale wyraźnie oszczędzają na składnikach, wprowadzając w błąd gości, a co najważniejsze, pozbawiając ich prawdziwej przyjemności.

Sposób przygotowania, kaloryczność, smak i wygląd tych dwóch napojów są całkowicie różne.

Gorąca czekolada przygotowywana jest na mleku i zawsze z całej tabliczki gorzkiej lub mlecznej czekolady, z wanilią, cynamonem i cukrem. Smakosze mogą dodawać rozdrobnione orzechy, przyprawy, niewielką ilość rumu lub likieru. Konsystencja jest gęsta, a smak intensywny. Kaloryczność wynosi około 250 kalorii na jedną filiżankę.

Do przygotowania kakao używa się proszku kakaowego, cukru, mleka lub wody. Napój jest rzadki i niskokaloryczny, ponieważ w proszku praktycznie nie ma masła kakaowego. W jednej porcji znajduje się około 30 kcal.

Kakao jest łatwiejsze w przygotowaniu i znacznie tańsze, dlatego można pić je codziennie. Gorąca czekolada to przysmak, który traktuje się jak deser; delektuje się nią i pozwala sobie na przyjemność.

Oba napoje są korzystne dla zdrowia dzięki zawartości ziaren kakaowca; regularne spożywanie wzmacnia odporność, poprawia nastrój i redukuje stres.

Co jest zdrowsze: gorąca czekolada czy kakao

Nie ma potrzeby rozwodzić się nad właściwościami zdrowotnymi napojów, ponieważ zarówno gorąca czekolada, jak i kakao zawierają wystarczającą ilość substancji korzystnych dla organizmu. Dlatego trudno jednoznacznie odpowiedzieć na to pytanie.

Jeśli oceniać pod względem kaloryczności, gorąca czekolada wielokrotnie przewyższa kakao pod względem liczby kalorii. Mimo to nie ma zasadniczej różnicy w zakresie prozdrowotnych właściwości napojów. Oba mają dobroczynny wpływ na organizm, poprawiają nastrój, pomagają w sytuacjach stresowych i aktywizują procesy myślowe.

Zaleca się picie tych napojów osobom:

• często narażonym na sytuacje stresowe i przeciążenia nerwowe;
• cierpiącym na przewlekłe zmęczenie;
• cierpiącym na zaburzenia nerwicowe;
• będącym w stanie niepokoju;
• cierpiącym na skurcze mięśni.

Warto wiedzieć, że zdrowszy będzie napój przygotowany nie na mleku, lecz na wodzie. Śmietanka i produkty mleczne osłabią działanie korzystnych substancji.

Co więc wybrać: gorącą czekoladę czy kakao? Odpowiedź na to pytanie zależy od sytuacji.

1. Jeśli chce się Pan/Pani uspokoić i zasnąć, najlepszym wyborem będzie ciepła filiżanka kakao z mlekiem. Taki napój szybko uspokoi nerwy i zapewni spokojny sen na całą noc.
2. Jeśli natomiast chce się Pan/Pani naładować i nabrać energii, najlepszym wyborem będzie filiżanka gorącej czekolady. Gęsty, pobudzający napój zniweluje zmęczenie i doda sił witalnych.

Skład i kaloryczność

Mówiąc o kaloryczności na 100 g produktu, wynosi ona 150 kilokalorii, jeśli nie dodaje się do niego innych składników. Ta ilość zależy nie tylko od dodanego cukru i przypraw, ale także od rodzaju napoju czekoladowego.

Rozważmy wartość energetyczną gorącej czekolady na 100 g:

• białko – 3,56 g;
• węglowodany – 14,74 g;
• tłuszcze – 8,54 g.

W skład unikalnego napoju wchodzą witaminy z grupy B, E, PP, a także A, D i E. W gorącej mieszance obecne są przeciwutleniacze i flawonoidy. W porównaniu ze zwykłą tabliczką czekolady w napoju znajduje się znacznie mniej cukru, ponieważ rozcieńcza się go mlekiem lub wodą. Dlatego będzie on zdrowszy dla pań dbających o swoją sylwetkę. Ponadto w napoju obecne będą korzystne substancje i pierwiastki niezbędne dla organizmu:

• żelazo;
• magnez;
• fosfor;
• potas;
• sód;
• wapń i inne.

Najwięcej będzie potasu (868 mg), fosforu (331 mg) i magnezu (282 mg), dzięki którym poprawia się nastrój, znika niepokój, a wydajność wzrasta.

Jak gorąca czekolada jest korzystna

Ogólne korzyści

Ponieważ w skład gorącego napoju czekoladowego wchodzą ziarna kakao, potrafi on pobudzić organizm i wzmocnić odporność. O tych właściwościach ludzie wiedzieli już w minionych wiekach, dlatego chętnie go przygotowywano i spożywano.

Wymieńmy główne korzystne właściwości gorącego przysmaku:

1. Dzięki obecności cynku w jego składzie aktywują się procesy w organizmie. Z udziałem tego pierwiastka prawidłowo budują się cząsteczki DNA i RNA, a także syntetyzowane są białka. Cynk jest niezbędny w okresie dojrzewania płciowego.
2. Regularnie spożywając napój, można uniknąć poparzeń słonecznych.
3. Obecny w składzie kwas galusowy zatrzyma krwawienie wewnętrzne, co zostało udowodnione przez naukowców z Ameryki.
4. Flawonoidy sprzyjają rozrzedzeniu krwi i poprawie jej krążenia.
5. Ulubiony przez wielu przysmak hamuje powstawanie komórek nowotworowych.
6. Za jego pomocą można skutecznie walczyć z awitaminozą.
7. Filiżanka gorącego deseru pomoże przy kaszlu.
8. Uwalniana endorfina, nazywana potocznie hormonem szczęścia, poprawi nastrój i zapewni pozytywne emocje.
9. Procyjanidyny odmłodzą skórę i przyczynią się do szybszego gojenia ran.

Gorący przysmak bez cukru mogą przyjmować osoby z podwyższonym poziomem cholesterolu. Jeśli doda się do niego trochę cynamonu i ostrej papryki, stanie się skutecznym lekarstwem na przeziębienie. Najważniejsze, że gorąca czekolada nie szkodzi zdrowiu, a dodaje sił.

Dla kobiet

Napój czekoladowy dla kobiet nie stanowi żadnej szkody. Jest o wiele zdrowszy niż zwykła tabliczka czekolady, ponieważ nie wpływa na nadprogramowe kilogramy. Filiżanka przyjemnego napoju poprawi nastrój i witalność. Ponadto regularne spożywanie gorącej czekolady przyczynia się do poprawy pamięci i aktywizacji krążenia mózgowego.

Napój słynie z zawartości przeciwutleniaczy, które:

• usuwają wolne rodniki z organizmu;
• zapobiegają chorobom nowotworowym i atakom serca;
• spowalniają procesy starzenia się organizmu;
• zmniejszają degenerację skóry związaną z wiekiem.

Ponadto zawarty w napoju kwas galusowy pomoże zwalczać choroby nerek, a nawet cukrzycę.

Dla mężczyzn

Oprócz wszystkich wymienionych powyżej zalet i unikalnych właściwości napoju, dla silnej połowy ludzkości gorąca czekolada będzie korzystna także dlatego, że może wzmocnić tkankę mięśniową i zwiększyć męską siłę. Wiedziano o tym już w starożytności, dlatego napój cieszył się szczególną popularnością.

Dodajmy jeszcze kilka korzystnych właściwości picia czekolady:

• chroni zęby przed powstawaniem płytki nazębnej;
• zwalcza zmęczenie;
• usuwa zmarszczki;
• poprawia pracę serca.

Ponadto flawonoidy obecne w gorącym przysmaku rozrzedzają krew i zapobiegają powstawaniu zakrzepów.

W ciąży

Amerykańscy naukowcy doszli do wniosku, że kobiety w ciąży spożywające produkty czekoladowe rodzą zdrowe i aktywne niemowlęta.

Zawarte w nim tłuszcze, białka i węglowodany stają się źródłem energii życiowej i dobrego samopoczucia, co korzystnie wpływa na rozwój płodu. Nie należy jednak zapominać o umiarze, dlatego nie powinno się spożywać dużej ilości tego smacznego deseru.

Korzyści płynące z gorącej czekolady dla kobiet w ciąży są oczywiste, ponieważ zawarta w napoju endorfina, znana jako hormon szczęścia, przynosi spokój i pozytywne emocje nie tylko mamie, ale i dziecku w łonie. Prawdą jest, że lekarze nie zalecają nadmiernego spożywania go w ostatnich tygodniach ciąży ze względu na dużą zawartość aktywnych substancji biologicznych w napoju.

Podczas karmienia piersią

Jak wiadomo, po urodzeniu dziecka organizm matki jest wyczerpany i wymaga regeneracji. W tym może pomóc smaczny, odżywczy napój czekoladowy. Nie należy jednak zapominać o dziecku, u którego może wystąpić alergia. Z tego powodu matka karmiąca powinna ostrożnie wprowadzać do swojej diety ten leczniczy „deser”. Jeśli u dziecka nie zostanie zaobserwowana żadna reakcja, dawkę można stopniowo zwiększać, tym samym skracając czas regeneracji organizmu matki.

Dla dzieci

Gorąca czekolada dla dziecka będzie korzystna, ponieważ może:

• poprawić pamięć;
• aktywizować pracę mózgu;
• wyeliminować pobudzenie psychiczne i nerwowe;
• wzmocnić organizm i podnieść odporność;
• wyleczyć z przeziębienia;
• zwiększyć wydajność i tak dalej.

Gorąca czekolada może zaszkodzić dziecku tylko wtedy, gdy jest podawana w dużych ilościach.

Przy odchudzaniu

Napój deserowy może walczyć z nadprogramowymi kilogramami. Ma znacznie mniej kalorii niż sam cukier. Dietetycy zalecają swoim klientom spożywanie smacznego gorącego napoju nawet podczas diety. Jeżeli wykluczy się z jadłospisu wszystkie słodycze i pije się tylko gorącą czekoladę, można zapomnieć o przybieraniu na wadze.

Napój sam w sobie jest słodki i bardzo pożywny, dlatego jedna wypita filiżanka przyjemnego deseru szybko zaspokoi głód na długo.

Nie wszyscy dietetycy pozwalają na spożywanie czekoladowego deseru podczas diety. Ale jeśli napój zostanie przygotowany bez cukru i na wodzie, nie będzie żadnych ograniczeń. Jeśli nie można obejść się bez mleka, należy wybrać produkty odtłuszczone.

Gorąca czekolada daje zastrzyk energii, pobudzając człowieka do aktywnego ruchu.

Szkodliwość i przeciwwskazania

Napój ma więcej właściwości korzystnych niż negatywnych. Nie może zaszkodzić zdrowiu człowieka, jeśli nie jest nadużywany. Należy go przyjmować ostrożnie lub całkowicie wykluczyć z diety u chorych cierpiących na:

• miażdżycę;
• patologie narządów płciowych i dróg moczowych;
• otyłość;
• zaburzenia metaboliczne;
• choroby dziąseł;
• cukrzycę;
• zapalenie pęcherza moczowego itd.

Jeśli zachowa się umiar i nie nadużywa deserowego napoju, można uniknąć negatywnego wpływu.

Jak przygotować gorącą czekoladę: przepisy

Przygotowanie smacznego czekoladowego napoju jest proste. Jeżeli za każdym razem zmieniać przyprawy i dodatki, uda się nadać produktowi nowy smak. A to oznacza, że gorąca czekolada się nie znudzi i nie zmęczy!

Rozważmy kilka przepisów na jego przygotowanie.

Prosty

• Będą nam potrzebne:
• mleko – 50 ml;
• czarna czekolada – 200 g.

Przygotowanie:

1. Podgrzewamy mleko do 45 stopni, można do 50, ale nie więcej. Nie należy gotować mleka.
2. Dodajemy kawałki czekolady i staiamy na łaźnię wodną. Dodajemy czekoladę stopniowo, mieszając mleko, aby kawałki szybciej się rozpuściły i powstała jednorodna masa.

Wszystko, napój gotowy i można go podać do stołu.

Z cynamonem

Będą nam potrzebne:

• czekolada (gorzka) – 200 g;
• śmietana (zawartość tłuszczu musi być nie mniejsza niż 20%) – 300 ml;
• mleko – 700 ml;
• cynamon – kilka laseczek.

Przygotowanie:

1. Mieszamy śmietanę z mlekiem, stawiamy na ogień i doprowadzamy mieszaninę do wrzenia, ale nie gotujemy.
2. Osobno w moździerzu ucieramy cynamon i dodajemy go do gorącego mleka ze śmietaną na około 5 minut. Następnie wszystko przecedzamy.
3. Następnie kładamy kawałki czekolady do gorącej mieszaniny i dokładnie mieszamy.

Wszytko! Produkt gotowy do spożycia. Rozlewamy gorącą czekoladę i częstujemy gości.

Brazylijski

Będzie potrzebne:

• mleko – 500 ml;
• mocna kawa (zaparzona) – 60 ml;
• woda – 250 ml;
• czekolada (gorzka) – 125 g;
• cukier – 100 g.

Przygotowanie:

1. Gotujemy wodę, zdjemujemy z ognia i wrzucamy tam kawałki czekolady. Podczas dodawania czekolady należy ciągle mieszać aż do całkowitego rozpuszczenia kawałków.
2. Do osobnego naczynia wlewamy mleko, prawie doprowadzamy do wrzenia, ale nie gotujemy.
3. Zalewamy go rozpuszczoną mieszaniną czekoladową na wodzie i wszystko mieszamy. Dodajemy cukier i kawę.
4. Stawiamy otrzymany płyn na kąpieli wodnej i trzymamy, aż całkowicie rozpuści się cukier. Proszę nie zapominać mieszać!

Wszystko gotowe! Smacznego!

Włoski

• Będą nam potrzebne:
• cukier – parę łyżek stołowych;
• kakao w proszku – trzy łyżki stołowe;
• mleko – 300 ml;
• skrobia kukurydziana – 1 łyżka stołowa.

Przygotowany według tego przepisu deser czekoladowy będzie odpowiedni zarówno dla dorosłych, jak i dla dzieci. W razie potrzeby mleko można łatwo zastąpić śmietanką o zawartości tłuszczu co najmniej 10%, a kakao w proszku – tabliczką gorzkiej czekolady.

Sposób przygotowania:

1. Mieszamy w osobnym naczyniu cukier z kakao w proszku i wlewamy połowę, ewentualnie nieco więcej, mleka. Stawiamy na ogień i stale mieszamy podgrzewającą się mieszaninę. Aby uniknąć powstawania grudek, używamy trzepaczki.
2. Do pozostałego mleka dodajemy skrobię i dokładnie mieszamy.
3. Mieszaninę skrobiowo-mleczną wlewamy do płynu stojącego na ogniu. Proszę pamiętać, że proces przygotowania gorącej czekolady wymaga ciągłego mieszania.
4. Gdy tylko mieszanina zgęstnieje i zacznie wrzeć, zdejmujemy z ognia i rozlewamy do filiżanek lub kubków.

Jak prawidłowo pić gorącą czekoladę

Nie ma ścisłych zasad spożywania deserowego napoju. Istnieją jednak pewne subtelności.

1. Gęstą mieszankę gorącej czekolady podaje się do stołu razem ze szklanką zwykłej wody.
2. Do napoju o płynnej konsystencji odpowiednie będą kielichy.

Nie stanie się jednak nic złego, jeśli gorący przysmak rozlejemy do filiżanek lub kubków. Do jego spożycia nadadzą się nawet zwykłe talerze. Właśnie z ostatniego sposobu korzystają Francuzi. Nie tylko zjadają gorący czekoladowy napój deserowy łyżkami, ale też maczają w nim tosty.

Ile można pić dziennie

Zaleca się regularne spożywanie gorącej czekolady, ale w umiarkowanych ilościach. Nie należy wypijać więcej niż 2–3 filiżanki w ciągu doby, aby sobie nie zaszkodzić.

To pożywny i kaloryczny produkt, dlatego osoby z nadwagą nie powinny go nadużywać. Proszę wcześniej obliczyć jego kaloryczność, biorąc pod uwagę zawarte w nim składniki i przepis, według którego przygotowano przysmak.

Czy można pić na noc

Odpowiedź na to pytanie zależy od indywidualnych cech organizmu. Proszę jednak pamiętać, że napój pobudza i aktywizuje pracę mózgu.

Lepiej podgrzać mleko, dodać łyżeczkę miodu i wypić je przed snem. Taki napój na pewno uspokoi i pozwoli spokojnie przespać do rana.

Dlatego na pytanie, czy warto pić gorącą czekoladę przed snem, każdy może odpowiedzieć sobie sam.

Ciekawostki na temat czekolady

Czekolada jest przez wielu ludzi uważana za ulubiony przysmak. Lubią ją dorośli, a dzieci ją uwielbiają. Miłośnicy smacznego i wartościowego deseru spotykają się wszędzie. Jednak niewiele osób zna wiarygodne fakty dotyczące ich ulubionego produktu. O nich będzie mowa dalej.

1. Czekolada została wpisana do znanej wszystkim Księgi rekordów Guinnessa. Przygotowana tabliczka była ogromnych rozmiarów, a jej waga wyniosła prawie 4,5 tony.
2. Już w dawnych czasach ceniono czekoladę. Przypisywano jej nie tylko właściwości lecznicze, ale i magiczne. W tłumaczeniu z łaciny drzewo kakaowe to „pokarm bogów”.
3. Aby rozpocząć zbieranie owoców z drzewa kakaowego, potrzeba co najmniej 4 lat. A aby przygotować funt czekolady, potrzeba 400 sztuk ziaren.
4. Do czekolady łatwo się przyzwyczaić. Jeśli spożywa się ją regularnie, a potem nagle odstawi, nie uniknie się niewielkiego „zespołu odstawienia”. Organizm będzie domagać się uzupełnienia znanego mu przysmaku.
5. Żywotność drzew kakaowych może sięgać 200 lat.
6. W Ameryce Łacińskiej uzdrowiciele leczą czekoladą zapalenie oskrzeli. A dzieciom podaje się ten leczniczy napój rano w celach profilaktycznych oraz w celu gojenia ran po ukąszeniach skorpionów i pszczół.
7. Niewielu wie, że znajomość czekolady w formie, którą znamy, zawdzięczamy Anglikom. To oni pierwsi odlali tabliczkę i przedstawili ją całemu światu. Wcześniej ludzkości znany był tylko napój czekoladowy.

Zdjęcie gorącej czekolady